بخش تبخیری کلهر

در زمانه ائوسن پسین – الیگوسن، شمال خاوری لرستان و سکوی فارس داخلی از آب بیرون مانده ولی در ناوه های خوزستان و لنگه، رسوبگذاری نهشته های ژرف سازند پابده ادامه داشته است. در پایان الیگوسن در نتیجه ی پیشروی آرام و محدود دریا، چرخه ی کوچک آسماری پایینی، به سن چاتین تشکیل شده است. در مرز الیگوسن – میوسن، در نواحی اهواز ماسه هایی نهشته می شد که از آن به عنوان “بخش ماسه سنگی اهواز” از سازند آسماری یاد می شود. در همین زمان، در لرستان، رسوباتی تبخیری در حال نهشت بوده که به آن “عضو تبخیری کلهر” گفته می شود.

 

برونزد گچسنگ سفید رنگ، مارن و ژیپس با خطواره های فراوان مربوط به عضو کلهر سازند آسماری در بستر رودخانه گاوی. شیب لایه ها به سوی جنوب باختر است.

 

عضو تبخیری کلهر به ویژه در جنوب باختری لرستان وجود دارد و در نواحی شمال خاوری به صورت بین انگشتی با آسماری تداخل دارد. برش الگوی این بخش در پهلوی جنوبی کوه اناران ۱۱۸/۸ متر ضخامت دارد و شامل ژیپس در پایین، مارن به همراه لایه های نازک آهک در وسط و ژیپس حاوی دو لایه آهک در بالاست. بخش تبخیری کلهر هم ارز آسماری میانی است و لذا سن میوسن پیشین دارد. شیب لایه های بخش کلهر در یال جنوبی تاقدیس اناران ۶۵/۲۰۰ است. موقعیت این برش الگو در ۲۸ کیلوتری خاور شهر مهران در دره رود گاوی در یال جنوبی تاقدیس اناران می باشد( ۴۶٫۴۶۵۰۶۷° و ۳۳٫۱۷۳۵۱۱°).

 

نمایی نزدیک از گچسنگ های بخش تبخیری کلهر در بستر رودخانه گاوی در برش الگوی آن در یال جنوبی تاقدیس اناران

 

بر اساس اطلاعات چاه های نفتی واقع در شمال فرو افتادگی دزفول (چاه های چنگوله ۱، دانان و دالپری) ردیف کامل تبخیری شامل انیدریت، هالیت (۱۸۵ متر) و به ندرت سیلویت وجود دارد که جایگاه چینه شناسی مشابهی با بخش تبخیری کلهر دارد. به همین رو برش زیرسطحی چاه شماره ۱ چنگوله به عنوان برش مکمل معرفی شده است.

منبع: کتاب زمین شناسی ایران تالیف دکتر علی آقانباتی

 

سازند مهم‌ترین واحد تقسیمات سنگ‌شناسی و واحد سنگی اصلی چینه‌شناسی است. اطلاعات کامل در مورد این واژه را اینجا بخوانید.

 

کلمات کلیدی: زمین شناسی , زمین گردشگری , ژئوتوریسم , سازند , آسماری , بخش کلهر , تبخیری , گچسنگ , تاقدیس , اناران , پابده, میوسن , الیگومیوسن , مارن , ژیپس , سنگ آهک , لرستان ,ایران , ایلام , برش الگو , مهران , رودخانه گاوی , زمین گشت

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخی بگذارید